Rond 1800 werden in het verarmde Amsterdam jaarlijks honderden kinderen te vondeling gelegd. Ze werden opgevangen in het Aalmoezeniersweeshuis aan de Prinsengracht, waar sinds 1666 wezen en verlaten kinderen woonden die niet terecht konden in een van de andere Amsterdamse weeshuizen, zoals het Burgerweeshuis. Bij de te vondeling gelegde baby’s werd vaak een persoonlijk briefje van de moeder aangetroffen. Deze hartenkreten geven een indringend en ontroerend beeld van het lot van de kinderen en het verdriet van de moeders. De baby’s werden na inschrijving ondergebracht bij een min. De minnenregisters leverden veel informatie op over de achtergrond van de minnen, de huizen waar ze woonden en het aantal kinderen waarvoor ze zorgden. De thema’s in Vondelingen – moederliefde, armoede en zorg voor de ander, in het bijzonder de pleegzorg – worden in beeld gebracht op de gelijknamige tentoonstelling van 26 maart t/m 26 juli 2020 in het Stadsarchief Amsterdam. Woord vooraf Inleiding 1 Achtergrond Amsterdam, Armoede, Aalmoezeniers, Vondelingencrisis 2 Ouders Moederhart en ‘hongersnoot’, Vaders, Ophalen, Alternatieven 3 Afgestaan Op de stoep, Opname, Achternamen, Doop 4 Minnen Droge en natte minnen, Jordanese minnenmoeders, Zuigelingensterfte, Familieband en hechting 5 Kindertijd Uniforme kleding, Een dag in het Kinderhuis, Vermaak 6 Grootkinderhuis Meisjes, Tucht en ontucht, Jongens, Beloning en straf 7 Uitbesteed Suriname, Enschede en Het Loo, Rekruten voor Lodewijk Napoleon, Platteland, Het Feijenoord-debacle, Maatschappij van Weldadigheid 8 Uitvliegen Afscheid en uitzet, Bedelaars, bendes en prostituees, Uitbestedelingen en soldaten, Geslaagd, Gerrit en Trijntje Epiloog Stadsbestedelingen, Gesticht of gezin?, Fusies, Veranderende ideeën in de jeugdzorg Dankwoord Afkortingen Bijlagen Noten Archivalia Literatuur Illustratieverantwoording